قارچ مرموزی که آدم‌ها را وادار می‌کند «آدمک‌های کوچک» ببینند
در استان یون‌نان چین، هر سال صدها نفر به بیمارستان مراجعه می‌کنند و می‌گویند موجودات کوچک و انسان‌نما می‌بینند که روی دیوارها حرکت می‌کنند یا روی وسایل خانه ظاهر می‌شوند. پزشکان دریافتند عامل مشترک میان همه این بیماران، قارچ لانماوآ آسیاتیکا است.
مردم محلی این قارچ را در بازارها می‌خرند و در رستوران‌ها سرو می‌کنند، اما اگر کامل نپخته مصرف شود، باعث توهم می‌شود. دانشجوی دکتری زیست‌شناسی، کالین دومناور، می‌گوید: «پیشخدمت‌ها در رستوران‌ها تایمر می‌گذارند و هشدار می‌دهند: تا وقتی زنگ تایمر به صدا درنیامده، قارچ را نخورید، وگرنه ممکن است آدمک‌های کوچک ببینید.»
راز علمی و تجربه‌های عجیب
دومناور و تیمش سال‌ها روی این قارچ تحقیق کرده‌اند تا ترکیب شیمیایی ناشناخته‌ای که توهم ایجاد می‌کند، کشف کنند. آزمایش‌ها نشان دادند عصاره قارچ در موش‌ها ابتدا بیش‌فعالی و سپس رخوت طولانی ایجاد می‌کند، مشابه تجربه‌های انسانی.
افراد مصرف‌کننده معمولاً موجودات کوچک و فعال را می‌بینند که گاهی بیش از ده آدمک هم‌زمان ظاهر می‌شوند. حتی وقتی چشم‌ها را می‌بندند، تصاویر محوتر نمی‌شوند و گاهی پررنگ‌تر و زنده‌تر می‌شوند.
دومناور نمونه‌هایی از قارچ مشابه در فیلیپین جمع‌آوری کرد که کمی کوچک‌تر و صورتی‌رنگ بودند، اما آزمایش ژنتیکی نشان داد هر دو گونه یکسان هستند. او همچنین به دنبال نمونه‌هایی رفت که در پاپوآ گینه نو ثبت شده بودند، اما نتوانست آن‌ها را پیدا کند. این شواهد نشان می‌دهد اثرات «لی‌لی‌پوتی» ممکن است در گونه‌های مختلف قارچ و مناطق متفاوت جهان به‌صورت مستقل تکامل یافته باشد.
طول اثر و اهمیت علمی
لانماوآ آسیاتیکا اثر طولانی دارد: مصرف آن معمولاً ۱۲ تا ۲۴ ساعت طول می‌کشد و در برخی موارد بیماران تا یک هفته بستری شدند. دومناور توضیح می‌دهد: «این قارچ همیشه خوراک بوده و توهم‌ها پیامد ناخواسته آن هستند.»
ویژگی دیگر این قارچ، تکرارپذیری تجربه است. دومناور می‌گوید: «دیدن آدمک‌های کوچک تقریباً همیشه مشابه است، نه فقط بین افراد مختلف، بلکه حتی در مصرف‌های مکرر برای یک فرد.»
مطالعه این قارچ به دانشمندان کمک می‌کند مغز و سازوکار توهم‌های طبیعی لی‌لی‌پوتی را بهتر درک کنند و شاید منجر به درمان اختلالات عصبی مشابه شود. دنیس مک‌کنا، قوم‌داروشناس، می‌گوید: «تحقیق این قارچ نشان می‌دهد توهمات لی‌لی‌پوتی از کجا در مغز سرچشمه می‌گیرند و آیا کاربرد درمانی دارند یا خیر.»
با توجه به اینکه کمتر از ۵ درصد گونه‌های قارچی جهان شناسایی شده‌اند، کارشناسان مانند جولیانا فورچی معتقدند هنوز دنیای وسیعی از کشفیات زیست‌شیمیایی و داروشناختی در قارچ‌ها باقی مانده است. لانماوآ آسیاتیکا یکی از اسرار شگفت‌انگیز این کتابخانه بزرگ طبیعی است که می‌تواند پاسخ پرسش‌های عمیق درباره ذهن و واقعیت انسان بدهد.
About The Author
